De tempels van Enki

Gerelateerde afbeelding

Aangezien de goden nooit stierven en ze geen kinderen hadden die ruzie konden krijgen over de erfenis, vergaarden ze steeds meer bezittingen en macht. Steeds meer Soemeriërs waren in dienst van de goden, leenden van de goden, bewerkten het land van de goden en waren de goden belastingen en tienden verschuldigd. Net zoals John in het huidige San Francisco in dienst is van Google en Mary bij Microsoft werkt, zo was de ene persoon in het oude Uruk in dienst van de grote god Enki, terwijl zijn buurman werkte voor de godin Inanna. De tempels van Enki en Inanna domineerden de skyline van Uruk en hun goddelijke logo’s waren te zien op gebouwen, producten en kleding. Voor de Soemeriërs waren Enki en Inanna net zo echt als Google en Microsoft voor ons. Vergeleken bij hun voorgangers – de geesten en overleden voorouders uit de steentijd-waren de Soemerische goden bijzonder machtige entiteiten. Het behoeft geen uitleg dat de goden niet echt hun eigen zaken regelden, om de doodeenvoudige reden dat ze niet bestonden, of hoogstens in de kantoor huren schiphol menselijke fantasie. De dagelijkse beslommeringen werden afgehandeld door priesters (net zoals Google en Microsoft mensen van vlees en bloed moeten inhuren om hun zaakjes te regelen). Maar de goden vergaarden steeds meer bezittingen en op een gegeven moment konden de priesters het niet meer overzien. Ze vertegenwoordigden dan wel de machtige hemelgod of de alwetende aardegodin, maar zelf waren ze maar gewone stervelingen. Het werd steeds lastiger te onthouden welke landerijen, boomgaarden en akkers eigendom van de godin Inanna waren, welke werknemers van Inanna hun salaris al hadden gekregen, welke pachters van de godin hun pacht nog niet hadden betaald en hoeveel rente haar schuldenaren moesten betalen. Dat was een van de belangrijkste redenen waarom menselijke samenwerkingsverbanden in Soemerië, net als overal ter wereld, zelfs duizenden kantoor huren groningen jaren na de agrarische revolutie nog steeds niet al te groot konden worden. Er waren geen gigantische koninkrijken, geen uitgebreide handelsnetwerken en geen universele religies.